PDPA กล้องวงจรปิด: แนวทางติดป้าย เก็บภาพ และใช้งานในบ้านหรือธุรกิจ

การใช้กล้องวงจรปิดต้องพิจารณาวัตถุประสงค์ พื้นที่ที่บันทึก และวิธีใช้ภาพให้ชัดเจน บทความนี้อธิบายหลักตามพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 พร้อมแนวทางปฏิบัติสำหรับบ้านและสถานประกอบการ ทบทวนข้อมูลเดือนตุลาคม 2026
เลือกหัวข้อที่สนใจ

ติดกล้องที่บ้านกับข้อยกเว้นเพื่อกิจกรรมในครอบครัว

ภาพที่ระบุตัวบุคคลได้อาจเป็นข้อมูลส่วนบุคคลตาม PDPA การติดกล้องที่บ้านจึงควรเริ่มจากกำหนดว่าจะบันทึกบริเวณใดและใช้ภาพเพื่ออะไร พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 4(1) ยกเว้นการเก็บ ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลเพื่อประโยชน์ส่วนตนหรือกิจกรรมในครอบครัวเท่านั้น

ข้อยกเว้นนี้ไม่ใช่สิทธิให้บันทึกพื้นที่ส่วนตัวของผู้อื่นได้ทุกกรณี หากกล้องเห็นเพื่อนบ้าน พื้นที่สาธารณะ หรือใช้ร่วมกับกิจการ ต้องพิจารณาข้อเท็จจริงและกฎหมายที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติม ควรปรับมุมให้เน้นพื้นที่ของตนและใช้ Privacy Mask เมื่ออุปกรณ์รองรับ การนำภาพไปเผยแพร่เป็นอีกการใช้งานหนึ่งที่ต้องพิจารณาแยกจากการบันทึกเพื่อความปลอดภัย

การติดตั้งในออฟฟิศ โรงงาน และพื้นที่ธุรกิจ

ร้านค้า ออฟฟิศ และโรงงานควรกำหนดผู้รับผิดชอบ วัตถุประสงค์ และฐานกฎหมายสำหรับการบันทึกภาพก่อนใช้งาน ตัวอย่างเช่น การรักษาความปลอดภัยอาจพิจารณาฐานประโยชน์โดยชอบด้วยกฎหมายตามมาตรา 24(5) โดยต้องประเมินความจำเป็นและผลกระทบต่อสิทธิของบุคคล ไม่ใช่อ้างฐานนี้ได้โดยอัตโนมัติทุกสถานการณ์

การใช้กล้องในกิจการไม่ได้หมายความว่าต้องขอความยินยอมเสมอไป และการติดป้ายก็ไม่ได้ทำให้เกิดความยินยอมโดยอัตโนมัติ ผู้ควบคุมข้อมูลควรจัดทำ CCTV Privacy Notice กำหนดผู้มีสิทธิ์ดูหรือส่งออกภาพ และมีช่องทางรับคำขอใช้สิทธิ กรณีบันทึกเสียง ใช้จดจำใบหน้า หรือเฝ้าติดตามพนักงาน ควรให้ผู้รับผิดชอบกฎหมายหรือข้อมูลส่วนบุคคลประเมินเพิ่มเติม

3 ส่วนที่ควรวางแผนเมื่อใช้กล้องวงจรปิดในกิจการ

การติดกล้องให้ถูกต้องตามกฎหมาย PDPA

สามส่วนต่อไปนี้เป็นแนวทางเริ่มต้นสำหรับการจัดการ PDPA กล้องวงจรปิด ต้องใช้ร่วมกับการกำหนดวัตถุประสงค์และฐานกฎหมายที่เหมาะกับหน้างาน การทำตามรายการนี้เพียงอย่างเดียวไม่ใช่การรับรองว่าครบทุกหน้าที่ตามกฎหมาย

1. การติดป้ายประกาศแจ้งเตือน (CCTV Notice)

ติดป้ายในตำแหน่งที่อ่านได้ก่อนหรือขณะเข้าสู่บริเวณบันทึกภาพ เช่น ทางเข้าอาคารหรือจุดผ่านเข้าออก ระบุว่ามีการใช้กล้อง วัตถุประสงค์ ผู้ควบคุมข้อมูล และช่องทางอ่านประกาศฉบับเต็ม เช่น QR Code หรือหน้าเว็บไซต์

ประกาศฉบับเต็มควรให้รายละเอียดตามมาตรา 23 รวมถึงข้อมูลที่เก็บ ระยะเวลาหรือเกณฑ์การเก็บ ผู้รับข้อมูล ช่องทางติดต่อ และสิทธิของเจ้าของข้อมูลตามที่ใช้กับกรณีนั้น ป้ายเป็นเครื่องมือแจ้งข้อมูล ไม่ได้ทดแทนการพิจารณาฐานกฎหมายหรือมาตรการรักษาความปลอดภัย

2. กำหนดสิทธิ์การเข้าถึงข้อมูลและระยะเวลาการจัดเก็บ

จำกัดบัญชีผู้ดูภาพให้เฉพาะผู้จำเป็น แยกสิทธิ์ดูสด ดูย้อนหลัง และส่งออกไฟล์เมื่อระบบรองรับ เปลี่ยนรหัสผ่านเริ่มต้น อัปเดตซอฟต์แวร์ และบันทึกการส่งมอบภาพที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ อย่าแชร์บัญชีผู้ดูแลให้ทุกคนใช้ร่วมกัน

PDPA ไม่ได้กำหนดให้กล้องทุกแห่งเก็บภาพ 30 หรือ 90 วันเหมือนกัน ต้องกำหนดระยะเวลาตามความจำเป็น วัตถุประสงค์ และข้อกำหนดอื่นที่เกี่ยวข้อง พร้อมระบบลบเมื่อพ้นกำหนดตามมาตรา 37(3) หากต้องเก็บบางช่วงเพื่อคดีหรือสิทธิเรียกร้อง ให้แยกเก็บโดยมีเหตุผลและจำกัดการเข้าถึง ความจุฮาร์ดดิสก์ไม่ควรเป็นเหตุผลเดียวในการกำหนดระยะเวลาเก็บ

3. การตรวจสอบมุมกล้องเพื่อรักษาความเป็นส่วนตัว

เลือกมุมที่ครอบคลุมทางเข้าออกหรือทรัพย์สินที่ต้องดูแล และลดภาพส่วนที่ไม่เกี่ยวข้อง หลีกเลี่ยงพื้นที่ที่คาดหวังความเป็นส่วนตัวสูง เช่น ห้องน้ำหรือห้องเปลี่ยนเสื้อผ้า ตรวจว่าฟังก์ชัน Privacy Mask ปิดบังพื้นที่ในทั้งภาพสดและไฟล์บันทึกได้ตามต้องการหรือไม่

สำหรับการวางตำแหน่งและตั้งค่าสิทธิ์ระบบ สามารถดูขอบเขตบริการติดตั้งและวางระบบกล้องของ CCTV Okami ส่วนการกำหนดฐานกฎหมายและนโยบายของกิจการควรให้ผู้รับผิดชอบด้านข้อมูลส่วนบุคคลตรวจร่วมกัน

สำหรับตัวอย่างขอบเขตงานสำรวจมุมภาพและตั้งค่าระบบ ดูบริการรับติดตั้งกล้องวงจรปิดของ Okami Thai เพื่อเตรียมรายละเอียดก่อนให้ช่างประเมิน โดยงานติดตั้งไม่ใช่การรับรองว่าการใช้งานของกิจการถูกต้องตามกฎหมายทุกกรณี

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ PDPA กล้องวงจรปิด

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ PDPA และกล้องวงจรปิด

คำตอบต่อไปนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อช่วยวางแผนใช้งาน การพิจารณาว่ากรณีใดชอบด้วยกฎหมายต้องอาศัยข้อเท็จจริงของสถานที่ วัตถุประสงค์ และการนำภาพไปใช้

ตัดสินจากการเห็นภาพเพียงอย่างเดียวไม่ได้ ต้องพิจารณาวัตถุประสงค์ ขอบเขตภาพ และการใช้งาน ข้อยกเว้นมาตรา 4(1) จำกัดเฉพาะประโยชน์ส่วนตนหรือกิจกรรมในครอบครัวเท่านั้น ควรปรับมุมและใช้ Privacy Mask ลดพื้นที่ของผู้อื่น หากมีข้อพิพาทควรขอคำแนะนำตามข้อเท็จจริง ไม่ควรสรุปว่าไม่ผิดเพียงเพราะไม่ได้นำภาพลงโซเชียล

ควรอยู่ในจุดที่ผู้เข้าพื้นที่อ่านได้ก่อนหรือในขณะเริ่มเก็บภาพ เช่น ทางเข้าอาคาร และเชื่อมไปประกาศฉบับเต็มที่มีรายละเอียดตามมาตรา 23 ต้องพิจารณาฐานกฎหมายและมาตรการจัดการข้อมูลด้วย การมีป้ายอย่างเดียวไม่ใช่การรับรองความถูกต้องทั้งหมด

ไม่มีจำนวนวันเดียวที่ PDPA กำหนดให้ใช้กับกล้องทุกแห่ง ผู้ควบคุมข้อมูลต้องกำหนดจากวัตถุประสงค์ ความจำเป็น และข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง แจ้งไว้ในประกาศและลบเมื่อพ้นกำหนด เว้นแต่มีเหตุทางกฎหมายให้เก็บบางข้อมูลต่อ เช่น เพื่อสิทธิเรียกร้อง โดยจำกัดการเข้าถึงและทบทวนระยะเวลา

สรุปแนวทางใช้กล้องโดยคำนึงถึงข้อมูลส่วนบุคคล

PDPA กล้องวงจรปิดเริ่มจากเก็บภาพเท่าที่จำเป็น แจ้งข้อมูลให้ผู้เข้าพื้นที่ทราบ กำหนดสิทธิ์และระยะเวลาเก็บให้ชัด และตรวจมุมกล้องไม่ให้กระทบผู้อื่นเกินจำเป็น CCTV Okami ช่วยวางระบบและตั้งค่าอุปกรณ์ตามขอบเขตงาน ส่วนเงื่อนไขทางกฎหมายเฉพาะกิจการควรตรวจโดยผู้เชี่ยวชาญที่รับผิดชอบ

อ้างอิง: พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 4, 22–24 และ 37 เผยแพร่ในราชกิจจานุเบกษา 27 พฤษภาคม 2562 ทบทวนบทความวันที่ 21 ตุลาคม 2026